De Fanclub, Amsterdam-West'te herkesin hoş karşılandığı küçük bir çember. Sırayla ortada sen durursun ve ne yapacağını sen seçersin: aklındakini anlatmak, bir şarkı söylemek, bir fikri denemek ya da sadece biraz sessiz kalmak. Diğerleri yargılamadan dinler ve ancak sen istersen tavsiye verir. Bitirdiğinde herkes senin için alkışlar ve tezahürat yapar. Hiçbir şey hazırlaman gerekmiyor.
Sohbet odamızda bir karakter seçiyor, sahnede dolaşıyor ve birbirimizi alkışlıyoruz.
De Fanclub, "kendi hayranın ol!" diyen Willem de Ridder'e (1939–2022) adanmıştır. Nereden geliyor ↓
De Fanclub'da bu her seferinde olur. Bir şey kazandığın için değil, orada olduğun ve bir şey anlattığın için. Ya da anlatmadığın için.
Çember şeklinde dizilmiş sandalyelerde sekiz ila on dört kişi, çay ve pasta eşliğinde.
Sırayla neler olup bittiğini, ne istediğini ya da neyle gurur duyduğunu anlatırsın. İstediğin kadar kısa ya da uzun.
Diğerleri tüm dikkatleriyle dinler. Yorum yok, soru yok; tavsiye ise sadece sen istersen.
Sonra bütün çember senin için alkışlar ve tezahürat yapar. Ardından sıra bir sonrakine geçer.
Corantijnstraat 25
1058 DB Amsterdam
Pazartesi 19:30–21:30
Sekiz kez, her hafta.
Soruların mı var? Yaz: [email protected]
Sohbet odasını denedik. En büyük keşif: deniz odasında deniz o kadar gürültülüydü ki alkışlar neredeyse duyulmuyordu. Artık deniz sessiz, alkışlar değil. Denemesi eğlenceli bir şey daha: Sözsüz odasında karakterler birlikte müzik yapıyor. Bir kareye basan da çalmaya katılıyor.
Sohbete kendin bak →E-posta adresini bırak. Yeni akşamlar ya da yeni bir mekân olduğunda haberin olsun.
Katılan herkes bir kart alır. Üzerine hayranı olduğun birinin adını yazarsın: bir komşu, bir arkadaş, manavdaki adam. Bir dahaki sefere onu da getir.
… hayranıyım
Hayır. Sadece dinleyip alkışlayabilirsin de. Sıra sana geldiğinde "pas" demen yeter, onu da alkışlarız.
Hayır. Herkes için bir oyun; din ya da siyaset yok. Bir çemberde oturursunuz ve birbirinizin seyircisi olursunuz.
Evet. Felemenkçe, İngilizce ya da kendi dilinde anlat. Alkışı herkes anlar.
Hayır. Ücretsiz, içeri girmen yeter. Çay ve pasta hazır.
O zaman bir kez gelirsin. Her buluşma kendi başına bir bütün.
İzin, eğitim ya da bir kuruluş gerekmez. Birkaç kişi, çember şeklinde sandalyeler ve iki saat yeter. Nasıl yaptığımızı aşağıda anlatıyoruz.
"De Fanclub'a hoş geldiniz. Sırayla neler olup bittiğini anlatacağız. Diğerleri yorum yapmadan dinler ve sadece istenirse tavsiye verir. Her sıranın ardından alkışlarız. Pas da geçebilirsiniz, o zaman da alkışlarız."
"Önce bir prova yapalım. Üç, iki, bir…"
Herkes bir hayran kulübü kurabilir. Sen de.
De Fanclub, Willem de Ridder'e bir saygı duruşudur. Hikâye anlatıcısı, radyocu ve Fluxus sanatçısıydı; Paradiso ve Melkweg'in kurulmasına da yardım etti.
Den Bosch'ta çocukken bahçelere ve arka sokaklara görev yazılı zarflar saklardı; sonra bütün mahalle hazine avına çıkardı. Sonraları radyoda "dinleyicilere" değil, tek bir dinleyiciye konuştu. 1978'de onun talimatlarıyla binlerce kişi gece yarısı Woudrichem'e gitti.
Dergisi Hitweek'i okurlar yapardı. Gönderdikleri her şey dergiye girer ve "çok önemli bir eserden söz ediliyormuş gibi sunulurdu. Önemli olsun ya da saçmalık." Bu aslında kâğıt üzerinde alkıştır.
Kitabının adı Wees je eigen fan! ("Kendi hayranın ol!"). Hollanda'nın dört bir yanında, aslen ABD'den, Arnold Patent'ten gelen fikirleri etrafında hayran kulüpleri kuruldu. Biz bunlardan tek bir şey aldık: sırayla anlatmak, dinlemek ve alkışlamak. Etrafında felsefe olmadan, herkes için olsun diye. Sırayla herkes ortada durur.
"Gülümse ve gülümserken kendini kasvetli, ağır ve karamsar hissetmeye çalış. Hihihihi. Eğlenceli, değil mi! Artık olmadığını fark edeceksin."
"Ben sadece hoşuma gideni yapmak istiyorum."
Kaynaklar: AnkhHermes, kitabının yayıncısı, Ravage (interview 2003), De Ridder Retrospectief, Groninger Museum 1983, VPRO, Wikipedia, NOS.
Kelimeleri kaydır.
Bir tane de sen yaz.
Bu pano herkesin. Mıknatısları, içinden geçen bir şeyi yazana kadar kaydır; kendin ya da başkası için. Senin bıraktığını bir sonraki ziyaretçi de görür.
Yeni mıknatıslar, Zanne onları görür görmez panoya eklenir.
